środa, 9 lipca 2014

Szafranka czerwona Crocothemis erythraea - "rubin" wśród krajowych ważek...

szafranka czerwona, fot. M. Wolny
Uff, ale gorąco! Tropikalne upały znowu nawiedziły Polskę… Dla jednych są kolejnym powodem do narzekań, dla innych powodem do radości, bowiem sprzyjają obserwacjom ciepłolubnych gatunków owadów, chociażby ciekawych ważek. Jedną z nich, i chyba najpiękniejszą, jest szafranka czerwona Crocothemis erythraea. Ten niezwykły gatunek, o iście śródziemnomorskim zasięgu występowania, do roku 1990 stwierdzony był w Polsce zaledwie sześć razy. Od lat 90. XX wieku znajduje się w ekspansji o podłożu klimatycznym, od tego czasu coraz liczniejsze obserwacje potwierdzają także jej rodzime występowanie na terenie kraju. Jako gatunek wybitnie ciepłolubny najchętniej występuje w płytkich szybko nagrzewających się wodach. Najczęściej są to antropogeniczne zbiorniki na terenie starorzeczy, piaskowni, żwirowni, glinianek i innych miejsc o podobnym mikroklimacie. Preferuje stanowiska o czystej wodzie stojącej z bogatą roślinnością zanurzoną. Szafranka za sprawą swojego „królewskiego” ubarwienia jest prawdziwym klejnotem wśród ważek i zwykle nie pozostaje niezauważona. My mieliśmy szczęście obserwować ją już kilkakrotnie na Śląsku, a każde z tych spotkań było wielką ucztą dla oczu.

Stanowiska obserwacji 
Skróty i symbole: tand. tandem, ten. – osobnik(i) teneralny(e), larv. – larwa(y), exuv. – wylinka(i), exx. – osobniki, coll. – okaz(y) w kolekcji Działu Przyrody Muzeum Śląska Opolskiego (leg. et det. Piotr Zabłocki et Michał Wolny), fot. – dokumentacja fotograficzna w bazie Działu Przyrody Muzeum Śląska Opolskiego.
woj. opolskie: 
* Malina ad Opole – nieużytkowana żwirownia, UTM: YS11, 50°38′03″N, 17°59′04″E,
10.08.2010: 6♂♂, w tym 3♂♂ coll.
28.04.2011: 1 larv. coll.
17.05.2011: 1 larv. i 2 exuv. coll.
29.08.2011: 1♂ i 1♀ coll.
* Grabówka – rozległa czynna piaskownia, UTM: CA07, 50°16′26″N, 18°16′51″E,
13.07.2011: 6♂♂ i 1♀, tand.
24.06.2014: 1♂
* Kolonia Pierwsza ad Zakrzów – nieużytkowane stawy, UTM: BA99, 50°27′58″N, 18°04′56″E,
10.06.2007: 1♂; 19.06.2007: 3♂♂ coll.
* Boroszów – nieużytkowana glinianka, UTM: CB14, 50°56′21″N, 18°25′09″E,
06.07.2014: 1♂ fot. i 1♀ 
woj. dolnośląskie: 
* Dobroszów Oleśnicki – nieużytkowana piaskownia, UTM: XS57, 51°12′26″N, 17°12′53″E, 
04.06.2011: 7♂♂ i 3♀♀, ten., tand., kop., w tym 2♂♂ i 1♀ coll., fot.

samiec szafranki czerwonej w pełnej krasie, fot. M. Wolny
samiec na warcie..., fot. P. Zabłocki
ważka ta bardzo chętnie wystawia się do słońca układając skrzydła w charakterystycznej pozie, fot. M. Wolny

23 komentarze:

  1. Pieknie Wam pozowała,muszę i ja ją dorwać na takie zbliżenia:)W naszej okolicy tez co roku się pokazują.pozdrawiam

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Nie jesteśmy zadowoleni ze zdjęć - siedział daleko od brzegu i jeszcze pod słońce... do tego jeszcze jego poza z wyciągniętymi skrzydłami do przodu nie jest zbyt wygodna do robienia zdjęć - zawsze coś jest nieostre... Też będziemy jeszcze jej szukali jak się pogoda poprawi. Masz blisko do Obrowca i do Jasionej ;-) powodzenia

      Usuń
  2. We don't don't have this species in UK (Scarlet Darter), but I wish we did!!! Beautiful images, Michał and Piotr.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Hi Richard. The first statement of the Scarlet Darter in UK was in 1995. Here (http://www.british-dragonflies.org.uk/species/scarlet-darter) is the map of the statements thise species in UK.

      Usuń
  3. Coś nieprawdopodobnego, jaka piękna...

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Pięknie wygląda w słońcu na tle niebieskiej wody...

      Usuń
  4. Alicja Łęczyńska10 lipca 2014 09:45

    Rzeczywiście piękna ta ważka, ja jeszcze naocznie jej nie spotkałam . Muszę chyba wybrać się nad takie glinianki. Pozdrawiam :)

    OdpowiedzUsuń
  5. Beautiful images, all in scarlet, thanks.

    OdpowiedzUsuń
  6. Jest niesamowita :-0! Nie przypominam sobie abym taką widział. Faktycznie przystrojona jest w "królewski szkarłat" :)
    Pozdrawiam/MIKI

    OdpowiedzUsuń
  7. Piekna! Pozdrawiam z Czarnogóry

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Życzymy udanego pobytu i niezwykłych obserwacji czarnogórskiej przyrody! Pozdrawiamy

      Usuń
  8. Cudowna !!! Do tej pory zachwycałam się ważką- dzieweczką , ale ta szafranka czerwona po prostu REWELKA !!!

    OdpowiedzUsuń
  9. Wonderful looking creature. I am getting ever more interested in dragonflies. I think we can assume that this expansion of its range is due to global warming.

    OdpowiedzUsuń
  10. It's a beautiful dragonfly. We have a red one in Australia too, but a darker shade than this I think.

    OdpowiedzUsuń
  11. Piękna, do mnie taka nie przylatuje niestety...
    Pozdrawiam serdecznie.

    OdpowiedzUsuń
  12. Wow jakie cudo . Piękne zdjęcia ! Pozdrawiam :)

    OdpowiedzUsuń
  13. In the Netherlands, this is also a rare species. I have seen a few! Beautiful pictures!
    Nice weekend!

    OdpowiedzUsuń
  14. Och jaka śliczna ważka,taka kolorowa.U nas takiej nie spotkałam.Pozdrawiam.

    OdpowiedzUsuń
  15. "Najczęściej są to antropogeniczne zbiorniki ": - potwierdzam też ją obserwowałem na terenie elektrociepłowni.

    OdpowiedzUsuń
  16. Jaaaaaaaaaa ............. naprawdę piękne zdjęcia bardzo piękne jasny czerwony ważki.
    Bardzo ładny z genialnym informacji tam. Wielka klasa!
    ************************
    Jaaaaaaaaaa ............. really beautiful pictures of this super beautiful bright red dragonfly.
    Very nice with a brilliant information there. Great class!

    OdpowiedzUsuń
  17. A ja widziałam dziś taką w Wilanowie :)

    OdpowiedzUsuń
  18. Kilka dni temu widziałem ją również na Śląsku, przy Planetarium w Parku Śląskim w Chorzowie. Nieopodal znajduje się płytki, mały staw, bardzo bujnie porośnięty.

    OdpowiedzUsuń