piątek, 16 września 2022

Wędrówka samicy błotniaka łąkowego Circus pygargus na zimowisko (721A)

Zacznijmy od przedstawienia samicy, bo znamy ją już od zeszłego sezonu. Gniazdowała wtedy koło miejscowości Ucieszków (powiat kędzierzyńsko-kozielski) i wychowała trójkę piskląt. W tym roku gniazdowała koło Dziećmarowa w odległości około 3km od zeszłorocznego gniazda. Wspólnie z partnerem, który także od zeszłego sezonu zaopatrzony jest w Logger GPS/GSM wychowała trójkę piskląt. Ponieważ jest to już jej drugi przelot na zimowisko który możemy śledzić, pokrótce nakreślę jak jej migracja wyglądała w zeszłym roku. Samica wędrówkę rozpoczęła 20 sierpnia i jej obecny przelot do pewnego momentu wyglądał podobnie. W zeszłym roku jednak, po dotarciu do Libii samica nagle zmieniła kierunek przelotu na północno zachodni i odbiła przez Tunezję do północnej Algierii. Stamtąd przez Algierię i Mali dotarła do miejsca zimowania, które znajdowało się tuż przy północnej granicy Nigru z Mali. Na zimowisko dotarła 24 września. Przebywała na nim do 10 marca. W trakcie wędrówki wiosennej do północnej Algierii dotarła 1 maja, a na lęgowisko na Opolszczyźnie 13 maja.

W tym sezonie wspólnie z innym samcem (także wyposażonym w Logger w 2021 roku, gniazdującym na tym samym polu ale pochodzącym z drugiej pary) wychowała trójkę piskląt. W tym roku samica wędrówkę na zimowisko rozpoczęła 17 sierpnia. Przeleciała 130km w stronę miejscowości Litomyśl w Czechach i przebywała tam do 24 sierpnia. Kolejnego dnia pokonała 30km na południe, a następnego kolejne 61, ale zawróciła znów na północ. Właściwy przelot wznowiła 28 sierpnia, kiedy to pokonała 193km docierając na Węgry, mijając po drodze Wiedeń i Bratysławę. Kolejnego przeleciała 431km przez Węgry i Chorwację docierając do Bośni i Hercegowiny. 30 sierpnia w drogę wyruszyła koło 6:00 rano i 2 godziny później dotarła nad morze w okolice Splitu w Chorwacji. Po trzygodzinnym locie nad Adriatykiem, w trakcie którego pokonała 176km nad wodą, dotarła do wybrzeża Włoch. Tego samego dnia przeleciała jeszcze 266km na południe. Ostatniego dnia sierpnia pokonała 282km i dotarła na Sycylię. Gdy u nas rozpoczynał się rok szkolny, samica o 8:00 rano wyruszyła w dalszą podróż. Nad Morze Śródziemne wleciała około godziny 13:00, a o północy do wybrzeży Libii miała jeszcze 87 km. Przelot 472km nad morzem zajął jej 14 godzin. Nad ląd dotarła o 3:00 nad ranem 2 września, pokonała jeszcze 50km i dopiero zatrzymała się na odpoczynek, który trwał do godziny 6:00 rano. Łącznie w tym przelocie pokonała 587km. Rankiem wznowiła wędrówkę i przeleciała w tym dniu jeszcze 540km. 3 września przeleciała 523km i minęła granicę z Algierią. Kolejnego dnia pokonała 566km i wleciała na terytorium Nigru. 5 maja przemieściła się 150km na południe i pozostała w tym miejscu jeszcze dwa dni. Było to jakieś 148km na zachód od miejscowości Agadez. Kolejnego dnia poleciała 135km na południe, ale zawróciła w poprzednie miejsce. Stąd po trzech dniach poleciała na południowy zachód w kierunku zeszłorocznego zimowiska. Ostatni sygnał wysłała z miejsca oddalonego o 397km od miejsca gdzie spędziła zimę w zeszłym roku.

samica obrączkowana 27.07.2021 r., fot. P. Zabłocki

cały tegoroczny przelot samicy na zimowisko

rozpoczęcie wędrówki 17 sierpnia i siedmiodniowy postój koło Litmyśla

wędrówka na południe Europy i przelot nad Adriatykiem

przelot nad Morzem Śródziemnym

zeszłoroczna wędrówka na zimowisko (kolor żółty), powrót z zimowiska (środkowa czerwona linia) i tegoroczny przelot do Afryki

czwartek, 15 września 2022

Kolejne obserwacje muchy pawiej Callopistromyia annulipes

Mucha pawia Callopistromyia annulipes znów odwiedziła mój balkon i dała się obfotografować. O jej obserwacjach i zwyczajach pisaliśmy już jakiś czas temu (link: Pierwsze stwierdzenie muchy pawiej Callopistromyia annulipes w woj. opolskim), dziś tylko kolejne zdjęcia pokazujące jak jest charakterystyczna.

Stanowisko
Góra św. Anny, Park Krajobrazowy Góra św. Anny, gatunek obserwowany na barierkach balkonu i poręczach przy schodach przy budynku Muzeum Czynu Powstańczego, (50.449416, 18.173516), UTM: BA99.
12.09.2022: 1 osobnik.








wtorek, 6 września 2022

Pierwszy ptak już w Nigrze - przelot na zimowisko błotniaka łąkowego Circus pygargus

Jeden z naszych czterech błotniaków łąkowych Circus pygargus zaopatrzonych w tym sezonie w Loggery GPS/GSM jest już w Nigrze. Jak pisaliśmy 21 sierpnia samiec lęgowisko położone koło Olbrachcic w powiecie prudnickim opuścił już 4 sierpnia. Udał się na zachód do Czech w okolice miejscowości Mlada Boleslav i przebywał tam 14 dni (po przebyciu 207km). 14 sierpnia przeleciał 170km na południowy-wschód w okolice Brna. Kolejnego dnia przemierzył 166km i wleciał na terytorium Słowacji. 16 sierpnia przeleciał 399km dolatując do Serbii. Wcześniej tego nie wiedzieliśmy, ale po zrzuceniu wszystkich danych z Loggera okazało się, że ptak kolejnego dnia rozpoczął niezwykły przelot. Z północnej części Serbii ruszył rankiem 17 sierpnia. Na terytorium Albanii wleciał około 19:00. Kontynuując podróż, o północy przeleciał w okolicę Tirany (czyli od rana do północy pokonał 471km w ciągu 16 godzin). Nadal się nie zatrzymując około godziny 6:00 wleciał na terytorium Grecji. Kontynuując przelot koło godziny 12:30 wleciał nad Morze Jońskie. Podróż nad Morzem Śródziemnym do wybrzeży Libii zajęła samcowi 29 godzin (od 12:30 – 18 sierpnia do 17:30 – 19 sierpnia) i pokonał w tym czasie dystans 982km! Gdy osiągnął ląd na terytorium Libii przeleciał jeszcze 58km zanim około godziny 19:00 zatrzymał się na odpoczynek. Podsumowując ten ciągły jednorazowy przelot, samiec od ranka 17 sierpnia do wieczora 19 sierpnia pokonał 1702km! Podróż ta trwała łącznie 59 godzin! Dane z urządzenia wskazują, że ptak znajdował się cały czas w ruchu. Czy możliwe jest, żeby w trakcie przelotu nad Morzem Śródziemnym podróżował na jakimś statku? Raczej nie. Mimo, że dane o wysokości wskazują, że między godziną 20:00 – 18 sierpnia, a 2:00 – 19 sierpnia, ptak był na podejrzanie niskim pułapie, to jednak gdy porównamy dane o prędkości przelotu z tego odcinka z prędkościami z pozostałej części przelotu, to okazuje się, że są one na zbliżonym poziomie. Wygląda więc na to, że nasz ptak po prostu z jakiegoś względu musiał obniżyć pułap lotu. Rankiem 20 sierpnia samiec wyrusza w dalszą podróż na południe i do wieczora przelatuje 436km. Kolejnego dnia zmienia nieco kierunek przelotu na południowo-zachodni i pokonując dystans 517km dociera do granicy Libii z Nigrem. Nie zmieniając kierunku 22 sierpnia pokonuje 526km. Między 23 sierpnia, a 1 września samiec wyraźnie kluczy zmieniając w trakcie kolejnych dni kierunki przelotu, pokonuje kolejno 134km, 96, 207, 145, 124, 38, kilkanaście, 347, 34 i 150km. Przebywa w rejonie miejscowości Agadez. Zobaczymy, czy to będzie jego rejon zimowania, czy przemieści się jeszcze na południe.

samiec gniazdujący koło Olbrachcic w powiecie prudnickim, zaopatrzony w tym sezonie w Logger GPS/GSM przez Joachima Siekierę, fot. P. Zabłocki

cały przelot samca między 4 sierpnia, a 1 września

pierwszy etap podróży, przelot na zachód do Czech i 14-to dniowy postój

przelot z Czech do Serbii 14-16 sierpnia

przelot samca nad Morzem Jońskim i Śródziemnym

wędrówka w Afryce

przelot do Nigru

Niezwykły przelot samca - 1702km w ciągu 59 godzin, w tym 982km nad morzem w ciągu 29 godzin!